SON ALTI AYDA İKİ KAT BÜYÜYEN VE YABANCILARIN PARTNER OLMAK İÇİN SIRAYA GİRDİĞİ MAKİNE İMALATÇILARIMIZIN BAŞARI ÖYKÜSÜ

Prof. Dr. Atila BAĞRIAÇIK

Ulusal ve Uluslar arası Ar-Ge ve Yenilik

Hibe Fonları Uygulayıcısı, Öğretim Üyesi

Sorumlu Ortak Baş Denetçi, YMM

www.abdanmerymm.com

abdanmer@gmail.com

19.11.2015

 

GİRİŞ

Son zamanlarda başta İstanbul olmak üzere Anadolu’nun birçok kentinde özellikle makine imalatçıları ile araştırma ve yenilik faaliyetleri ile fonlanmasıyla ilgili toplantılar yapıyoruz. Ar-Ge ve yenilik projeleri yapmaları konusunda vesile olduğumuz bu firmaların son altı ayda iki kat büyüdüklerini, yurt içi ve dışı artan talepler nedeniyle 2016 yılını siparişlerle doldurduklarını gözlemliyoruz. Bu hızla büyüyen makine imalatçılarının özelliklerini anlatmadan önce sektörde sıkça kullanılan  “Araştırma ve Yenilik Faaliyetleri” ile sadece “Yenilik Faaliyetleri” kavramlarını Ar-Ge terminolojisi açısından açıklamak istiyoruz. Bizce bu iki kavramın en iyi tanımı H2020 Çerçeve Programında yapılmıştır.

Araştırma ve Yenilik Faaliyetlerin Tanımı: Faaliyet öncelikle yeni bilginin oluşturulmasına ve/veya yeni ya da iyileştirilmiş teknoloji, ürün, süreç, hizmet ve çözümüne dair yapılabilirliğin araştırılmasına(keşfedilmesine) yardım eden faaliyetlerden meydana gelir. Bu amaçla, temel ve uygulamalı araştırmayı, teknoloji geliştirme ve entegrasyonu, laboratuar ya da simüle edilmiş (çalışma ortamına benzetilmiş) ortamdaki küçük çaplı prototipler için test ve doğrulamayı içerebilir. Projeler, gerçek çalışma ortamına yakınlık içinde teknik yapılabilirliğini göstermeye yardımcı olmak amacıyla sınırlı ölçüde demonstrasyon (performans gösterimi) ya da pilot faaliyetleri kapsayabilir.

Sadece Yenilik Faaliyetlerin Tanımı: Faaliyet ağırlıklı olarak yeni, değiştirilmiş ya da iyileştirilmiş ürün, süreç ya da hizmetlerin üretim plan ve düzenlemesi ya da tasarımının oluşturulmasına doğrudan yardım eden faaliyetleri kapsar. Bu amaçla, prototip, test, demonstrasyon, pilot tesis, büyük ölçekli ürün doğrulama ve piyasa kopyasını içerir.

“Demonstrasyon ya da pilot tesis” yeni ya da iyileştirilmiş teknoloji, ürün, süreç, hizmet ya da çözümünün teknik ve ekonomik uygunluğunun gerçek (ya da gerçeğe yakın) sınai ya da başka çalışma ortamında büyük ölçekli prototip ya da demostrasyonu olarak kanıtlanmasına yardım eder.

“Pazar kopyası” daha önceden performans gösterimi yapılmış, ancak pazar engelleri yada hatalarını ortadan kaldırma çalışması nedeniyle piyasaya uygulaması/dağıtımı yapılmamış yeniliklerin ilk piyasaya sunumu/ dağıtımını desteklemeye yardım eder. Daha önce piyasaya başarı ile sunulmuş yeniliklerin yeniden çoklu olarak piyasaya sunulması, yenilik faaliyeti değildir. Bu anlamda “ilk”in anlamı Avrupa piyasasına ya da ilgili sektöre ilk sürülmesi demektir. Çoğu kez projeler piyasadaki gerçek çalışma şartlarında sistem seviyesinde teknik ve ekonomik performanslarının kanıtlanmasını  içerir. Projeler sınırlı ölçüde araştırma ve geliştirme faaliyetleri içerebilir.

Kaynak:Horizon 2020 Work Programme 2014-2015, 18.General Annexes sayfa 8.

HIZLI BÜYÜYEN MAKİNE İMALATÇILARININ AYIRT EDİCİ ÖZELİKLERİ

1.Bizimde katkımızla bu firmalar Ar-Ge, yatırım ve cirolara uygulanan geri ödemesiz ve geri ödemeli fonlar ile vergi ve SGK teşviklerini bir bütün olarak değerlendirip,3-4 yıla uzanan vizyoner bir iş planı yapıyorlar.

2.Bu iş planında her an onaylanmış en az üç adet Ar-Ge projeleri mevcut olup, ad hoc (kendilerine göre geçici nitelikte, esnek)  ortalama 10-15 mühendis ve teknisyenlerden oluşan Ar-Ge ekibini aynen Ar-Ge merkezi ya da teknokent gibi adam ay oranlarını (1) yaparak bütün SGK, Muhtasar istisnaları,% 100 Ar-Ge indirimi gibi teşvikler yanında projelerde görevli personelin maaşlarının % 75-60 oranında TÜBİTAK hibeleri ile karşılıyorlar. Bu açıdan mühendisler iş yerlerini değiştirmedikleri gibi yeni deneyimli değişik disiplinlerden mühendis istihdam ediyorlar ve KOBİ’lerde her proje bitiminde fikir sahibi olarak 7.500 TL  kendi hesaplarına mühendisler bonus alıyorlar.

3.Bu firmalar çoklukla müşteri ile mükemmel iş ilişki içine girip, özel toplantılar yaparak ihtiyaçlarını tam öğrenerek özel makine imal ettiklerinden, müşteriye satılan makine aynı zamanda TÜBİTAK’a Ar-Ge proje konusu oluyor, alınan hibelerle yerli ve yabancı rakiplere göre en az % 25 fiyat düşüşü ile pazarlama yaptıklarından çok sipariş alıyorlar. Toplantılar için firmalara gittiğimizde bazen yabancı rakip firma temsilcileri ile iş görüşmesi yaparak, yabancıların hem Türkiye’deki satış azalışlarını önlemek hem de ortak proje ve pazarlama faaliyeti yapmak istediklerini, hatta maddi güçleri nedeniyle firmaları yüksek fiyatla satın almak için pazarlık yaptıklarını deneyimliyoruz.

4.Artan makine siparişlerini karşılamak için fabrika ve makine ihtiyaçları gündeme geldiğinde Bilim, Teknoloji ve Sanayi Bakanlığının teknoyatırım çağrı programına dikkat ederek, TÜBİTAK’tan Ar-Ge projesinin prototipinin tamamlandığına dair yazı ve prototipin Bakanlıkça ilan edilen NACE listesinde yer alma koşuluyla başvurusunu yapıp, seri üretim için gerekli olan yerli ve yabancı standart makineler için 5 milyon TL’ye kadar hibe alabiliyor.

5.Birden çok Ar-Ge projesi tamamlandığı için bu kez TÜBİTAK yada KOSGEB Ar-Ge ve inovasyon projesinin bittiğine dair yazı ile KOBİ kapsamında KOSGEB Endüstriyel Uygulama programına başvurarak, prototipin seri üretimi için gerekli olan standart makine, yazılım, donanım ve otomasyon için 150 bin TL hibe desteği alıyor.

6.Başka bir biten proje prototipinin seri üretimi için en az 10 dönümlük yer satın alarak, inşaat maliyetleri dahil yerli ve yabancı makine tedariki için 8 destek unsurunu içeren 5.Bölge yatırım teşvik belgesi alarak fabrika kuruyorlar.

7.Her Ar-Ge projesinin başlangıcında piyasaya çıkacak makine için elde edilen karın yarısına isabet eden en az 10 yıl süreli geçici ve kurumlar vergisi istisnası için  bu kez incelemeli patent ya da olumlu raporlu faydalı model başvurusu yaparak satış aşamasındaki vergi teşvikinden yararlanmış oluyorlar.

8.Ar-Ge projesi sonucu oluşan prototipin ürünün yurt içi ve dışı fuar ve tanıtım faaliyetleri için Bilim, Teknoloji ve Sanayi Bakanlığına başvurarak yıllık 75 bin TL’lik teknotanıtım ve pazarlama programına başvuruyorlar.

9.İmal ettikleri makineler kamu ihalelerine konu oluyorsa, yine Bilim, Teknoloji ve Sanayi Bakanlığına başvurup, Teknolojik ürün deneyim belgesi alarak, ihalelerde % 15 fiyat fazlasıyla tercihli ürün satma avantajına kavuşuyorlar.

10.Her an yürüyen 3 adet TÜBİTAK projesiyle Ar-Ge merkezi ya da teknokentin tüm avantajlarını zaten sağladıklarından bu kez Ekonomi Bakanlığının personel ağırlıklı 1.4 milyon Dolara kadar hibe alınabilen endüstriyel tasarım bağlantılı Tasarım Merkezi kurulması için başvuruda bulunuyorlar.

Aklımızı işleterek daha bu destekleri arttırabiliriz. Çünkü bu firmalar her an yeni bir iş ve oluş peşindeler, bir iş ya da proje biter bitmez arada hiç boşluk vermeden yeni bir iş, oluş ve proje yapmaya başlıyorlar. Karşılaştıkları sıkıntı ve zorlukları yenilik için fırsat gözüyle bakıyorlar, dikkat ediyorum bu firmalarda yoruldum diye bir sözcük duymuyorum. Bu oluşta bizler de dahil, herkes mutlu ve sağlıklı.

SON SÖZ

Bu firmaların yöneticilerinin ülkemiz için temennisi, Sanayi ile iç içe girmiş bilim adamlarının sayısının hızla artması yönünde.

Etiketler: